Chiến lược Quyền lực mềm trong sức mạnh quốc gia của Saudi Arabia
Tác giả: TS. Trần Thuỳ Phương
Saudi Arabia là quốc gia có diện tích lớn nhất, chiếm khoảng 80% diện tích Bán đảo Arab, sở hữu đường bờ biển dài nhất khu vực và có đường biên giới trên bộ tiếp giáp với nhiều quốc gia Arab. Với vị trí địa – chính trị quan trọng, đặc biệt là sự hiện diện của thành phố linh thiêng Mecca – trung tâm tôn giáo của thế giới Hồi giáo – Saudi Arabia từ lâu đã khẳng định vai trò nổi bật trong khu vực Trung Đông. Không chỉ được biết đến là “vương quốc dầu mỏ” với tiềm lực kinh tế hàng đầu khu vực, Saudi Arabia còn là quốc gia giữ vai trò quan trọng trong đời sống chính trị – tôn giáo của thế giới Hồi giáo, đặc biệt là nhánh Sunni.
Trong bối cảnh chính trị và quan hệ quốc tế toàn cầu có nhiều biến đổi sâu sắc, xu thế hòa bình và hợp tác ngày càng được đề cao, vai trò của quyền lực mềm ngày càng trở nên quan trọng. Việc sử dụng quyền lực cứng như sức mạnh quân sự hoặc các biện pháp ép buộc kinh tế nhiều khi không đạt được hiệu quả như mong muốn, thậm chí có thể dẫn đến phản ứng tiêu cực từ cộng đồng quốc tế và làm suy giảm vị thế quốc gia. Trong khi đó, quyền lực mềm ngày càng trở thành công cụ hữu hiệu để các quốc gia duy trì ổn định, tăng cường hội nhập quốc tế và nâng cao ảnh hưởng trên trường quốc tế.
Không nằm ngoài xu thế chung đó, Saudi Arabia đã có sự điều chỉnh đáng kể trong cách tiếp cận chiến lược, chuyển từ việc nhấn mạnh quyền lực cứng sang kết hợp hài hòa với quyền lực mềm nhằm gia tăng sức mạnh tổng hợp quốc gia. Đặc biệt, quốc gia này chú trọng phát huy các yếu tố quyền lực mềm dựa trên nền tảng tôn giáo, văn hóa và ảnh hưởng chính trị để mở rộng vai trò và vị thế tại khu vực Trung Đông. Thông qua việc sử dụng sức hấp dẫn về tôn giáo và văn hóa, Saudi Arabia đã và đang gia tăng ảnh hưởng đối với các quốc gia trong khu vực, từ đó củng cố vai trò lãnh đạo của mình trong thế giới Hồi giáo.
Cuốn sách Chiến lược quyền lực mềm trong sức mạnh quốc gia của Saudi Arabia của TS. Trần Thùy Phương được thực hiện trong bối cảnh quyền lực mềm ngày càng trở thành một nhân tố quan trọng cấu thành sức mạnh quốc gia. Công trình nghiên cứu có ý nghĩa khoa học và thực tiễn rõ nét khi phân tích một cách hệ thống cơ sở hình thành, quá trình xây dựng và triển khai quyền lực mềm của Saudi Arabia, đồng thời làm rõ vai trò của các yếu tố tôn giáo và văn hóa trong chiến lược gia tăng ảnh hưởng của quốc gia này tại Trung Đông.
Đặc biệt, cuốn sách không chỉ dừng lại ở việc phân tích trường hợp của Saudi Arabia mà còn đặt vấn đề nghiên cứu trong bối cảnh quốc tế hiện nay, qua đó gợi mở một số hàm ý chính sách cho Việt Nam. Việc nghiên cứu chiến lược quyền lực mềm của Saudi Arabia góp phần cung cấp cơ sở tham khảo trong việc xây dựng và triển khai quyền lực mềm của Việt Nam, đồng thời thúc đẩy quan hệ hợp tác giữa Việt Nam với Saudi Arabia cũng như với các quốc gia Trung Đông.
Cuốn sách được cấu trúc thành ba chương chính:
· Chương 1: Cơ sở xây dựng quyền lực mềm của Saudi Arabia.
· Chương 2: Quyền lực mềm của Saudi Arabia tại Trung Đông trên các lĩnh vực.
· Chương 3: Đánh giá và một số gợi ý chính sách cho Việt Nam.
Với cách tiếp cận hệ thống và nội dung mang tính thời sự, cuốn sách là tài liệu tham khảo hữu ích cho các nhà nghiên cứu, giảng viên, sinh viên chuyên ngành quan hệ quốc tế, khu vực học Trung Đông, cũng như những độc giả quan tâm đến chiến lược phát triển sức mạnh quốc gia trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.