Sáng ngày 06/2/2026, tại trụ sở 176 Thái Hà, Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và Châu Phi (ISAWAAS) đã tổ chức Hội thảo khoa học “Vai trò của chính phủ Ấn Độ thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong công nghiệp: Những vấn đề lý luận và thực tiễn” thuộc khuôn khổ thực hiện Nhiệm vụ khoa học và công nghệ cấp Bộ 2025-2026: “Vai trò của chính phủ Ấn Độ thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong công nghiệp dưới tác động của bối cảnh mới”, mã số 258/HĐKH-KHXH do TS. Đặng Thái Bình làm chủ nhiệm, Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và châu Phi tổ chức chủ trì.

 Sự kiện có sự tham gia của các chuyên gia, diễn giả, cán bộ nghiên cứu của Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và châu Phi.

Sau phần phát biểu đề dẫn của TS. Đặng Thái Bình, hội thảo đã lắng nghe 04 tham luận với nội dung:

•  Tham luận 1: Cơ sở lý luận về vai trò của chính phủ trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong công nghiệp. Người trình bày: ThS. Nguyễn Trung Đức
•  Tham luận 2: Cơ sở thực tiễn về vai trò thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong công nghiệp của chính phủ Ấn Độ. Người trình bày: ThS. Nguyễn Văn Linh
•  Tham luận 3: Đổi mới sáng tạo trong công nghiệp Ấn Độ: Hướng tới nền kinh tế xanh và số. Người trình bày: TS. Đặng Thái Bình
•  Tham luận 4: Đánh giá vai trò của chính phủ Ấn Độ trong thúc đẩy đổi mới sáng tạo trong công nghiệp. Người trình bày: ThS. Nguyễn Thị Hiên

Tại phần trao đổi thảo luận, các chuyên gia cho rằng vai trò của Chính phủ trong đổi mới sáng tạo công nghiệp cần được hiểu là kiến tạo điều kiện để đổi mới xảy ra và lan tỏa, chứ không chỉ là cấp vốn hay ban hành chương trình. Can thiệp của Nhà nước có ý nghĩa nhất khi tập trung vào những điểm thị trường tự điều chỉnh kém, gồm: thiếu động lực đầu tư R&D do ngoại tác tri thức, thiếu thông tin và tiêu chuẩn chung, cũng như khó phối hợp giữa doanh nghiệp – viện nghiên cứu – cơ quan quản lý. Tuy nhiên, để tránh “thất bại chính sách”, các công cụ hỗ trợ cần minh bạch, có tiêu chí lựa chọn rõ và gắn với cơ chế giám sát và đánh giá.

Từ kinh nghiệm Ấn Độ, hiệu quả của chính sách không chỉ nằm ở mục tiêu, mà phụ thuộc vào cách tổ chức thực thi: năng lực điều phối liên ngành, tính nhất quán theo thời gian và mức độ tham gia thực chất của khu vực tư nhân. Đồng thời, đổi mới công nghiệp hiện nay chịu tác động bởi hai xu hướng chính là chuyển đổi số và chuyển đổi xanh. Hai xu hướng này bổ trợ lẫn nhau: số hóa cung cấp dữ liệu và công cụ để cải thiện năng suất, kiểm soát chất lượng và đo lường phát thải; còn chuyển đổi xanh tạo áp lực tiêu chuẩn, từ đó thúc đẩy đổi mới công nghệ, quy trình và sản phẩm.

Các chuyên gia cũng đề xuất cần đánh giá vai trò của Chính phủ bằng kết quả đo lường được, theo logic đầu vào–đầu ra–tác động: nguồn lực và công cụ chính sách → mức độ đổi mới (R&D, chuyển giao công nghệ, năng suất, năng lực chuỗi cung ứng) → tác động cuối cùng (năng lực cạnh tranh, tăng trưởng công nghiệp bền vững, giảm phát thải). Trên cơ sở đó, chính sách nên được thiết kế theo từng giai đoạn: xây nền (hạ tầng, kỹ năng, dữ liệu, tiêu chuẩn), tăng tốc (hỗ trợ có điều kiện, liên kết cụm ngành), và bứt phá (đặt hàng công nghệ, mua sắm công đổi mới), nhằm rút ngắn khoảng cách từ nghiên cứu đến thương mại hóa và tạo lợi thế cạnh tranh dài hạn.

Hội thảo đã kết thúc thành công tốt đẹp vào lúc 11h30 cùng ngày.

Một số hình ảnh tại hội thảo:

Triệu Hồng Quang

Viện Nghiên cứu Nam Á, Tây Á và Châu Phi